Mất răng lâu năm có trồng được không?

 

Có thể bởi một lý do nào đó khiến răng bạn bị mất, tạo ra một khoảng trống trên cung hàm. Điều này khiến bạn gặp phải một số vấn đề về ăn uống và giao tiếp. Vì vậy, khi muốn trồng răng, bạn sẽ phân vân không biết có trồng lại được không. Bài viết dưới đây sẽ giải đáp chi tiết thắc mắc này của bạn.

Mất răng lâu năm có trồng được không?

Có thể. Không có một mốc cố định như mất trên 5 năm, 10 năm hay 20 năm thì không được cấy Implant nữa.

Khi một người đến khám sau nhiều năm mất răng, bác sĩ sẽ không quyết định dựa trên số năm đã mất mà đánh giá tình trạng hiện tại của vùng cần phục hình.

Bốn vấn đề quan trọng nhất gồm:

• Xương hàm còn đủ chiều rộng và chiều cao để đặt Implant không?
• Khoảng giữa hai răng bên cạnh còn đủ để làm một chiếc răng mới không?
• Các cấu trúc giải phẫu như xoang hàm hoặc dây thần kinh nằm ở đâu?
• Nướu, nha chu và sức khỏe toàn thân có phù hợp để cấy Implant không?

Với một vùng răng đã mất và xương ổ răng đã lành, việc lập kế hoạch Implant cần đánh giá đồng thời xương, mô mềm, vị trí dự kiến của phục hình và xem có cần tái tạo thêm xương hay không.

Điều đó có nghĩa một người mất răng lâu vẫn có thể cấy Implant nếu bác sĩ có thể tạo được điều kiện giải phẫu phù hợp cho trụ và mão răng.

Mất răng lâu năm thì trong miệng đã thay đổi những gì?

Điều khiến ca mất răng lâu năm phức tạp hơn không phải bản thân “thời gian”, mà là những thay đổi xảy ra trong khoảng thời gian đó.

Xương tại vùng mất răng có thể giảm thể tích

Đây là thay đổi quan trọng nhất khi cân nhắc Implant.

Xương ổ răng vốn bao quanh và nâng đỡ chân răng. Sau khi răng mất, vùng xương này trải qua quá trình tái cấu trúc và có xu hướng hẹp, thấp dần.

Mức độ thay đổi rất khác nhau giữa từng người. Có người mất răng nhiều năm nhưng lượng xương vẫn khá thuận lợi; người khác lại thiếu xương đáng kể chỉ sau một thời gian.

Do đó không thể nhìn bằng mắt thường rồi kết luận “mất lâu quá, hết xương rồi”. Bác sĩ cần đánh giá hình ảnh ba chiều khi cần để biết:

• Chiều rộng xương còn lại.
• Chiều cao xương.
• Hình dạng sống hàm.
• Vị trí xoang hàm ở hàm trên.
• Vị trí ống thần kinh ở hàm dưới.

Răng bên cạnh có thể nghiêng vào khoảng mất răng

Sau khi một chiếc răng mất đi, khoảng trống trên cung hàm không phải lúc nào cũng được giữ nguyên.

Răng phía trước và phía sau có thể dần dịch chuyển hoặc nghiêng vào khoảng đó.

Ví dụ, sau nhiều năm mất một răng số 6, răng số 7 phía sau có thể nghiêng về phía trước. Khi ấy khoảng giữa răng số 5 và số 7 không còn đủ rộng để đặt một mão Implant có kích thước phù hợp.

Trong trường hợp này, bác sĩ có thể cần chỉnh nha dựng lại răng số 7 hoặc mở thêm khoảng trước khi phục hình.

Đọc thêm: Mất răng có niềng răng được không?

Răng đối diện có thể trồi xuống

Một chiếc răng khỏe mạnh thường có tiếp xúc với răng ở hàm đối diện khi cắn.

Khi mất răng nhưng không phục hồi trong thời gian dài, răng đối diện có thể dần trồi về phía khoảng trống.

Ví dụ, nếu mất một răng hàm dưới nhiều năm, chiếc răng tương ứng ở hàm trên có thể trồi xuống. Điều này làm giảm khoảng chiều cao dành cho mão Implant phía dưới.

Nếu mức độ trồi ít, bác sĩ có thể xử lý tương đối đơn giản. Nếu răng trồi nhiều, đôi khi cần chỉnh nha hoặc điều chỉnh kế hoạch phục hình trước.

Mất răng hàm trên lâu năm có thể thiếu xương dưới xoang

Ở vùng răng hàm trên phía sau, phía trên chân răng là xoang hàm.

Sau khi mất răng, sống hàm có thể tiêu trong khi xoang hàm có xu hướng mở rộng xuống phía dưới. Kết quả là chiều cao xương giữa mào xương và đáy xoang trở nên thấp hơn.

Đây là lý do một số người mất răng hàm trên lâu năm được bác sĩ tư vấn nâng xoang trước hoặc đồng thời với cấy Implant.

Tiêu xương rồi có còn cấy Implant được không?

Nhiều trường hợp vẫn có thể cấy được.

Thiếu xương không phải chống chỉ định tuyệt đối của Implant. Vấn đề là thiếu ở đâu, thiếu theo chiều nào và mức độ bao nhiêu.

Tình trạng	Hướng xử lý có thể được cân nhắc
Xương hơi hẹp	Ghép xương đồng thời với đặt Implant trong trường hợp phù hợp
Thiếu xương theo chiều ngang đáng kể	Tái tạo sống hàm trước hoặc kết hợp với Implant tùy ca
Thiếu xương theo chiều cao	Có thể cần kỹ thuật tái tạo xương phức tạp hơn
Răng hàm trên gần xoang	Nâng xoang khi chiều cao xương không đủ
Khuyết xương lớn	Có thể cần ghép xương theo giai đoạn rồi mới cấy Implant

Các kỹ thuật tăng thể tích sống hàm và nâng sàn xoang hiện là những phương án đã được sử dụng trong Implant nha khoa để xử lý nhiều dạng thiếu xương khác nhau.

Tuy nhiên, không phải cứ mất răng lâu năm là phải ghép xương. Có cần ghép hay không chỉ có thể quyết định sau khi đánh giá vị trí đặt Implant thực tế.

Ghép xương cùng lúc với cấy Implant hay phải làm trước?

Cả hai cách đều có thể được sử dụng.

Nếu vẫn còn đủ xương để trụ Implant đạt độ ổn định ban đầu tốt, bác sĩ có thể đặt Implant và bổ sung xương quanh vùng thiếu trong cùng một lần phẫu thuật.

Ngược lại, nếu khuyết xương quá lớn khiến Implant không thể được đặt đúng vị trí hoặc không đủ ổn định, bác sĩ thường phải tái tạo xương trước.

Sau khi vùng ghép xương ổn định, Implant mới được đặt ở giai đoạn tiếp theo.

Đây là lý do hai bệnh nhân cùng “mất răng 10 năm” có thể nhận được hai kế hoạch hoàn toàn khác nhau.

Mất răng hàm trên lâu năm có phải nâng xoang không?

Không phải tất cả.

Nâng xoang chỉ được cân nhắc khi vùng răng hàm trên phía sau không còn đủ chiều cao xương để đặt Implant theo kế hoạch.

Bác sĩ sẽ đo lượng xương còn lại bên dưới xoang và lựa chọn kỹ thuật phù hợp.

Có những trường hợp chỉ cần nâng xoang với mức độ nhỏ và đặt Implant cùng lúc. Với tình trạng thiếu xương nhiều hơn, nâng xoang có thể được thực hiện trước rồi mới cấy Implant sau khi xương đã hồi phục.

Nâng sàn xoang là một phương pháp có tính dự đoán tốt trong việc tăng lượng xương ở vùng hàm trên phía sau khi được chỉ định và thực hiện đúng kỹ thuật.

Mất răng lâu năm nhưng khoảng răng đã hẹp thì xử lý thế nào?

Đây là vấn đề khác với thiếu xương.

Có những bệnh nhân xương vẫn tương đối tốt nhưng răng kế cận đã dịch chuyển khiến khoảng dành cho mão răng không còn đủ.

Khi đó không nên cố đặt một Implant nhỏ vào vị trí không phù hợp chỉ để “trồng cho được”. Implant phải được đặt dựa trên vị trí của chiếc răng cuối cùng cần phục hồi.

Tùy trường hợp, bác sĩ có thể:

• Chỉnh nha mở lại khoảng.
• Dựng thẳng răng đang nghiêng.
• Điều chỉnh tương quan khớp cắn.
• Hoặc thay đổi phương án phục hình nếu không cần thiết phải mở lại toàn bộ khoảng.

Vị trí Implant được quyết định dựa trên chiếc răng cần tạo ra, chứ không đơn giản dựa vào nơi còn một khoảng xương trống.

Mất răng 5 năm, 10 năm hay 20 năm có khác nhau không?

Thời gian càng dài thì khả năng xuất hiện tiêu xương và dịch chuyển răng càng cao, nhưng không có công thức:

“Mất trên X năm thì không thể cấy Implant.”

Ví dụ:

• Một người mất răng 10 năm nhưng khoảng răng vẫn tốt và xương còn đủ có thể cấy tương đối thuận lợi.
• Một người mất răng mới vài năm nhưng đã tiêu xương nhiều do viêm nha chu trước đó có thể cần ghép xương.
• Một người mất răng hàm trên lâu năm có thể cần nâng xoang.
• Một người mất răng số 6 lâu năm nhưng răng số 7 đã nghiêng nhiều có thể cần chỉnh nha trước.

Vì vậy, số năm mất răng chỉ giúp bác sĩ dự đoán khả năng có thay đổi; hình ảnh và khám hiện tại mới quyết định kế hoạch.

Người lớn tuổi mất răng lâu năm có cấy Implant được không?

Tuổi cao tự nó không phải lý do để loại bỏ phương án Implant.

Một người 65–70 tuổi có sức khỏe ổn định, khả năng vệ sinh tốt và điều kiện xương phù hợp vẫn có thể được đánh giá để cấy Implant.

Ngược lại, một người trẻ hơn nhưng đang có bệnh toàn thân kiểm soát kém, viêm nha chu hoạt động hoặc hút thuốc nhiều có thể có nguy cơ điều trị cao hơn.

Vì vậy bác sĩ quan tâm nhiều hơn đến:

• Tình trạng tim mạch.
• Đường huyết.
• Thuốc đang sử dụng.
• Khả năng đông máu.
• Tình trạng nha chu.
• Khả năng giữ vệ sinh Implant lâu dài.

Người bị tiểu đường có cấy Implant được không?

Có thể nếu bệnh được kiểm soát phù hợp.

Đây là điểm cần sửa so với quan niệm “có bệnh mạn tính thì không được trồng Implant”.

Theo American Dental Association – ADA, cấy Implant nhìn chung có thể thực hiện an toàn và có tiên lượng tốt ở người đái tháo đường được kiểm soát tốt. Ngược lại, đường huyết kiểm soát kém có thể làm chậm tích hợp xương và tăng nguy cơ biến chứng.

Do đó, bác sĩ có thể cần kiểm tra tình trạng kiểm soát đường huyết và phối hợp với bác sĩ điều trị trước khi thực hiện phẫu thuật.

Hút thuốc có phải không được cấy Implant?

Không phải chống chỉ định tuyệt đối, nhưng hút thuốc làm nguy cơ điều trị cao hơn.

Thuốc lá ảnh hưởng đến tuần hoàn và quá trình lành thương, đồng thời liên quan đến nguy cơ mất xương quanh Implant và bệnh quanh Implant.

Vì vậy người hút thuốc cần được tư vấn rõ về nguy cơ, đặc biệt nếu ca điều trị còn cần ghép xương hoặc nâng xoang.

Nếu có thể ngừng hút thuốc trước và sau điều trị, điều kiện lành thương sẽ thuận lợi hơn.

Viêm nha chu có trồng Implant được không?

Implant không phải cách “bỏ qua” bệnh nha chu.

Nếu các răng còn lại đang viêm nha chu hoạt động, nướu chảy máu nhiều, có túi nha chu và mảng bám không được kiểm soát, bác sĩ thường cần xử lý bệnh trước.

Sau khi tình trạng nha chu ổn định, bệnh nhân vẫn có thể được đánh giá Implant.

Người từng bị viêm nha chu cũng cần chương trình vệ sinh và tái khám chặt chẽ hơn bởi nguy cơ viêm quanh Implant về lâu dài cao hơn người có nha chu khỏe mạnh.

Mất răng lâu năm nên cấy Implant hay làm cầu răng?

Implant thường được cân nhắc khi muốn tạo một phục hình độc lập và không mài các răng kế cận.

Nhưng không phải ca nào Implant cũng là lựa chọn duy nhất.

Tình trạng	Phương án đáng cân nhắc
Hai răng cạnh khoảng mất còn khỏe mạnh	Implant có lợi thế bảo tồn răng thật
Hai răng cạnh đã hỏng lớn và đều cần mão	Cầu răng có thể hợp lý
Thiếu xương nhiều nhưng không muốn ghép xương	Cân nhắc cầu răng hoặc giải pháp khác tùy tình trạng
Mất nhiều răng	Implant bridge hoặc phục hình tháo lắp có thể được cân nhắc
Khoảng răng bị thay đổi nhiều	Có thể cần chỉnh nha trước khi phục hình

Do đó, câu hỏi nên đặt ra không chỉ là “có cấy Implant được không?” mà còn là phương án nào đem lại lợi ích tốt nhất với mức can thiệp hợp lý nhất cho toàn bộ hàm răng.

Cấy Implant chịu lực tức thì có phải giải pháp cho người mất răng lâu năm?

Không nên hiểu như vậy.

“Chịu lực tức thì” hay “tải lực tức thì” nói về thời điểm gắn phục hình sau khi đặt Implant, chứ không nói về việc chiếc răng đã mất bao lâu.

Một người mất răng lâu năm chỉ có thể được phục hình sớm nếu sau khi đặt, Implant đạt độ ổn định tốt và các điều kiện về xương, khớp cắn và tải lực phù hợp.

Nếu vừa ghép xương nhiều, nâng xoang hoặc Implant chưa đạt độ ổn định cần thiết, bác sĩ có thể lựa chọn giai đoạn lành thương dài hơn trước khi cho răng chịu lực.

Vì vậy không nên lựa chọn “Implant tức thì” chỉ với mục tiêu rút ngắn thời gian bằng mọi giá.

Trồng Implant khi mất răng lâu năm mất bao lâu?

Thời gian điều trị phụ thuộc chủ yếu vào việc có cần xử lý thêm hay không.

Trường hợp còn đủ xương và khoảng răng thuận lợi

Bác sĩ có thể đặt Implant sau khi hoàn tất thăm khám và kế hoạch điều trị. Sau đó cần thời gian để trụ đạt sự tích hợp với xương trước hoặc trong quá trình phục hình tùy phác đồ.

Trường hợp ghép xương cùng lúc với Implant

Thời gian lành thương có thể dài hơn bởi cả Implant và vùng xương bổ sung đều cần ổn định.

Trường hợp phải ghép xương trước

Quá trình điều trị được chia thành hai giai đoạn: tái tạo xương và cấy Implant sau khi vùng ghép đạt điều kiện.

Trường hợp cần chỉnh nha mở khoảng

Thời gian chỉnh nha sẽ được tính thêm trước khi Implant được đặt.

Do đó không nên quảng cáo một mốc như “mất răng lâu năm trồng xong trong X ngày” cho tất cả bệnh nhân.